Zjawiska krasowe
Geologia i bogactwa naturalne regionu krakowskiego
Surowce mineralne Polski
Geologia złóż
Paleontologia
Geologia dynamiczna
Geologia regionalna Polski
Geologia okolic Krakowa
Wystawy czasowe
AGH Wersja polska WGGiOŚ Muzeum Geologiczne Muzeum Geologiczne English version


"Zjawiska krasowe"
Wystawa znajduje się w korytarzach na wysokim parterze w gmachu głównym AGH (budynek A-0). Opracował ją i zrealizował w 1976 r. zespół pracowników Muzeum kierowany przez dr Janusza Horzemskiego. W 18-tu gablotach wolnostojących umieszczono okazy zbierane lub zgromadzone przez Anadrzeja Górnego oraz eksponaty ze zbiorów muzeum. Fotogramy wykonane są przez różnych autorów. Ryciny i niektóre sformułowania pochodzą z prac, których wykaz podano w gablocie na wstępie ekspozycji. Całość zrealizowano w manierze czarno-białej. Początek wystawy to gablota, w której oprócz definicji krasu i zjawisk krasowych wymieniono obszary występowania tych zjawisk w Polsce i na świecie. W następnych dwu gablotach na rysunkach schematycznych i wybranych planach jaskiń przedstawiono genezę zjawisk krasowych podziemnych i powierzchniowych na przykładach ilustrowanych zdjęciami i okazami.
 


Gablota czwarta pokazuje martwice (trawertyny) - osady wapienne wytrącające się przy wywierzyskach i źródłach krasowych, często zawierające szczątki fauny i flory. Rozwój form krasu podziemnego przedstawiony jest w trzech kolejnych gablotach. Na przykładzie zdjęć i eksponatów pokazano strefowość tworzenia się form podziemnych. Powstają one w warunkach wadycznych, w strefie aeracji czyli napowietrzania powyżej zwierciadła wody, gdzie na skały wapienne oddziaływują szczelinami płynące wody pochodzące z powierzchni. Poniżej ich zwierciadła znajduje się strefa saturacji tj. nasycenia wodą, gdzie w warunkach freatycznych woda poprzez rozpuszczanie skał wytwarza jamy i studnie. Nacieki, ich charakterystykę i warunki powstawania można oglądać w ośmiu kolejnych gablotach. Temat "nacieki" jest ilustrowany fotogramami i okazami pochodzącymi z wielu jaskiń Polski i Europy. Widzimy tutaj stalaktyty, stalagmity, polewy, żebra, draperie, zasłony, bariery, talerzyki, misy naciekowe, pizolity oraz nacieki agrawitacyjne, takie jak grzybki i heliktyty. Heliktyty to zazwyczaj krystaliczne, nieregularne wyrostki rosnące w dowolnych kierunkach, często na stalaktytach, polewach i na ścianach podziemnych kawern. Osobna gablota przedstawia osady okruchowe i utwory cementacyjne jakie mogą tworzyć się w jaskiniach. Dwie następne gabloty poświęcone są mieszkańcom jaskiń, dla których stanowiły one schronienie. Uważny obserwator potrafi dostrzec resztki kości scementowane drobnoziarnistym kalcytem (tzw. brekcję kostną). Ślady pobytu zwierząt i człowieka, to najczęściej w różnym stanie zachowane fragmenty szkieletów kostnych, ułomki ceramiki, bądź też, jak wykazują najnowsze badania, nacieki z ciemno zabarwionymi węglistymi laminami będącymi dowodem na używanie ognia w jaskiniach.

 

^ Do góry
| Główna | Historia | Wystawy | Galeria | Wydarzenia | Giełdy | Kontakt |
Projekt i wykonanie: Justyna Bała